Kush, kë do të mbështesë në raundin e dytë të zgjedhjeve lokale dhe nëse mbështetja e mundshme midis partive të ndryshme mund të vendosë se kush do të bëhet kryetar bashkie në një komunë të caktuar, është pyetja që po del si vendimtare në prag të 2 nëntorit – dita kur do të zgjidhet personi i parë në 33 komuna në Maqedoninë e Veriut, përfshirë Qytetin e Shkupit.
Në raundin e parë të zgjedhjeve më 19 tetor, të gjitha komunat morën përbërje të reja të këshillave, dhe kryetarët e bashkive u zgjodhën në 44. Megjithatë, në komunat që u treguan si më të pasigurtat gjatë fushatës dhe ngjallën interesin më të madh tek publiku, votuesit do të vendosin më 2 nëntor.
Qendra dhe Karposhi i Shkupit, por edhe Kërçova, Tetova dhe Struga, si dhe Koçani, janë disa nga komunat që analistët politikë i theksojnë si interesante për t’u ndjekur dhe ku votuesit e kandidatëve që nuk arritën në raundin e dytë mund të jenë vendimtarë për fitoren ose një kthesë.
Për disa prej tyre, mbështetja është e qartë, por për disa, të paktën publikisht, partitë ende nuk janë deklaruar dhe nuk e kanë drejtuar anëtarësinë e tyre se cilin kandidat të mbështesin.
Në ç’masë anëtarët i dëgjojnë partitë se për kë të votojnë?
Analisti Xhelal Neziri, beson se është e vështirë për partitë të kontrollojnë votuesit dhe t’i ridrejtojnë ata se për kë të votojnë. Sipas tij, kjo ka rezultuar të mos funksionojë as në raundin e parë në komunat ku kishte një marrëveshje publike ose të fshehtë partiake për bashkëpunim, kështu që ai beson se do të jetë edhe më e vështirë ta bëjnë këtë në raundin e dytë.
“Në raundin e parë, ishte shumë më e lehtë të orientoheshin votat drejt kandidatëve të partive të tjera sepse u votua edhe përbërja e këshillave, pra për partitë. Në raundin e dytë, votohen vetëm kandidatët për kryetar bashkie, kështu që do të jetë shumë e vështirë të bindësh votuesit të dalin dhe të votojnë verbërisht për një kandidat që nuk është i tyre”, tha Neziri për Radion Evropa e Lirë, përcjell Nistori.
Megjithatë, ekzistojnë disa kategori votuesish, si dhe dallime midis partive – disa i kontrollojnë anëtarët e tyre, disa jo, sipas analistit politik Petar Arsovski.
“Varet nga baza e partisë. Ka mbështetës të partisë që do të votojnë për kandidatin e partisë, ata që janë të përfshirë drejtpërdrejt në komunikim të drejtpërdrejtë me partitë përmes strukturave të partisë – organizatave komunale dhe lokale. Por ka edhe simpatizantë që shpesh votojnë për një parti. Kur nuk votojnë për atë parti, ata qëndrojnë në shtëpi dhe është e vështirë për ta të kalojnë nga një kandidat në tjetrin”, tha Arsovski për Radion Evropa e Lirë.
Kësaj ai i shton “vetë strukturën e partive” sepse thotë se tradicionalisht partitë e krahut të djathtë janë më të disiplinuara, ashtu si edhe mbështetësit e tyre, ndryshe nga ato të krahut të majtë.
Kërçova dhe Tetova – a do ta mbështesin VMRO-DPMNE dhe VLEN njëra-tjetrën kundër AKI-së?
Tetova dhe Kërçova janë qytetet që Arsovski thekson se pa një koalicion midis partive, zgjedhja e kryetarit të bashkisë do të jetë e vështirë.
Në Tetovë, do të përballen kandidatët e dy blloqeve shqiptare – Bilall Kasami nga koalicioni qeverisës VLEN dhe Bajram Rexhepi nga Aleanca Kombëtare për Integrim (AKI) e udhëhequr nga BDI.
Atje, diferenca në raundin e parë ishte më pak se 4,000 vota në favor të Kasamit. LSDM dhe VMRO-DPMNE nuk kishin kandidatët e tyre. Levica kishte dhe fitoi rreth 3,300. Socialdemokratët ende nuk i kanë dhënë mbështetje asnjërit prej tyre, ndërsa VMRO-DPMNE bëri thirrje për votim për Kasamin, i cili është partneri i tyre i koalicionit në nivel qendror, në raundin e parë.
Megjithatë, deklaratat midis dy rretheve të përfaqësuesve të VREDI-t, përfshirë vetë Kasamin, në lidhje me zgjedhjet në Kërçovë kanë tronditur së fundmi marrëveshjet e koalicionit në strukturën qeverisëse.
Banorët e Kërçovës do të zgjedhin midis kryetarit aktual të komunës nga BDI, Fatmir Dehari, dhe kandidatit të VMRO-DPMNE, Aleksandar Jovanovski.
Kasami, i cili në një intervistë me një media shqipe aludoi në mbështetje të mundshme për Deharin, më vonë sqaroi se deklarata ishte keqinterpretuar dhe ishte dhënë në një kohë kur kundërshtari politik u përpoq të luante kartën etnike.
Jovanovski nga VMRO-DPMNE, i cili kishte rreth 6,000 vota më shumë se Dehari pas raundit të parë, falënderoi publikisht votuesit e LSDM-së opozitare dhe Levicës në fjalimin e tij, megjithëse partitë nuk kishin bërë më parë, të paktën publikisht, thirrje për të votuar për të.
Karposhi dhe Qendra – më të pasigurtat në Shkup
Përveç këtyre, mund të ketë një betejë interesante në disa nga komunat e Shkupit. Në Karposh, do të përballen kryetari aktual i bashkisë nga GROM, Stevço Jakimovski, dhe Sotir Lukrovski nga VMRO-DPMNE, i cili kishte një avantazh të ngushtë prej rreth 1,500 votash në raundin e parë.
Kandidatët që u tërhoqën nuk kanë mbështetur publikisht asnjërin prej tyre deri më tani. Dhe numrat tregojnë se votat e tyre do të ndikojnë në rezultatin përfundimtar – kandidati i LSDM-së fitoi 3,800 në raundin e parë, kandidati nga Levica rreth 2,800, ndërsa e pavarura Nevena Georgievska rreth 2,600 vota.
Ekziston edhe Qendra, ku Goran Gerasimovski nga LSDM hyri në raundin e dytë me një diferencë prej rreth 2,800 votash nga Miroslav Labudovic nga ZNAM. VMRO-DPMNE nuk kishte kandidatin e vet, por qëndroi pas Labudovic. Levica ende nuk e ka deklaruar mbështetjen e saj, ndërsa “Të Pavarurit Së Bashku”, kandidatja e të cilëve Biljana Ivanovska mblodhi rreth 4,400 ose 20 përqind të votave, tha se nuk do të bëjë thirrje që askush të votojë sepse “çdo votues është i vetëdijshëm, përgjegjës dhe ka të drejtë të vendosë vetë”.
Ndër komunat e Shkupit, raund i dytë do të zhvillohet edhe në Aerodrom midis Dejan Miteskit nga VMRO-DPMNE dhe Aleksandar Trajanovskit nga LSDM. Atje, diferenca në raundin e parë ishte pothuajse 10,000 vota.
Qyteti i Shkupit do të ketë gjithashtu kryetar bashkie më 2 nëntor – banorët e Shkupit do të zgjedhin midis Orce Gjorgievskit nga VMRO-DPMNE dhe Amar Mecinoviqit nga Levica. Gjorgievski hyri në raundin e dytë me një epërsi prej mbi 60,000 votash, por Levica dhe kandidati i saj po bëjnë thirrje për “veprim kolektiv” dhe besojnë në një kthesë të situatës./Nistori/
